Bài 33. Khung 566: Họp không hoà thuận, gốc rễ vấn đề, ước muốn của con người, mèo và chuột, phòng hơn chữa

ຮູບແບບປະໂຫຍກ

• ເມື່ອມີປັນຫາເມອໃດເກີດຂຶ້ນ ຄັນເຮົາສາມາດຮູ້ເຖິງເຫດທີ່ພາໃຫ້ເກີດມີປັນຫານັ້ນແລ້ວເຮົາກໍຍ່ອມຈະຮູ້ຊ່ອງທາງແກ້ໄຂມັ່ນໄດ້ຢ່າງງ່າຍດາຍ.Khi có vấn đề nào nảy sinh, nếu chúng ta biết được nguyên nhân gây ra vấn đề đó thì tất nhiên chúng ta sẽ dễ dàng biết được cách giải quyết nó.
• ຄວາມຕ້ອງການຫຼືຄວາມຢາກໄດ້ຂອງມະນຸດເຮົານີ້ຄົງຈະບໍ່ມີວັນສິ້ນສຸດຈົນເຖິງນາທີສຸດທ້າຍ.Nhu cầu hay lòng ham muốn của con người chúng ta có lẽ sẽ không bao giờ chấm dứt cho đến phút cuối cùng.
• ຄົນທີ່ໄດ້ທຸກສິ່ງທຸກຢ່າງທີ່ຕົນຕ້ອງການກໍຖືກຖືວ່າເປັນຜູ່ມີບຸນຫຼືເປັນຜູ່ທີ່ມີໂຊກດີNgười có được mọi thứ mình muốn thì được coi là người có phúc hay là người may mắn
• ແລະຄົນທີ່ບໍ່ໄດ້ສິ່ງຕ່າງໆທີ່ຕົນຢາກໄດ້ກໍຖືກຖືວ່າເປັນຜູ່ບໍ່ມີໂຊກປານໃດ, ຈຳເປັນຕ້ອງໄດ້ດີ້ນຣົນຕໍ່ໄປເພື່ອຄວາມຢາກທັງປວງ.và người không có được những thứ mình muốn thì bị coi là người không mấy may mắn, phải tiếp tục vật lộn vì mọi điều ham muốn.
• 'ຄວາມຣະມັດຣະວັງແມ່ນແມ່ຂອງຄວາມແນ່ນອນ' ນີ້ເປັນຄຳສອນຢູ່ໃນປຶ້ມຮຽນຊັ້ນປະຖົມຢູ່ໃນປະເທດລາວ.'Cẩn thận là mẹ của sự chắc chắn', đây là một lời dạy trong sách học cấp tiểu học ở nước Lào.
• ຢູ່ໃນເຣື້ອງດັ່ງກ່າວຜູ່ຂຽນໄດ້ຍົກເອົາສັດສອງຊະນິດມາເປັນຕົວປະກອບຊຶ່ງແມ່ນແມວແລະໜູ;Trong câu chuyện nói trên, tác giả đã lấy hai loài vật làm ví dụ, đó là mèo và chuột;
• ແມວພຍາຍາມຈະກິນໜູຕົວນຶ່ງທີ່ຢູ່ໃນຮູຂອງມັນ.Con mèo tìm cách ăn thịt một con chuột đang ở trong hang của nó.
• ດ້ວຍຄວາມບໍ່ຣະມັດຣະວັງອ້າຍໜູກໍເສັຽທ່າແລະຖືກແມວກິນ.Vì không cẩn thận, chú chuột đã sa cơ và bị mèo ăn thịt.
• ຄວາມບູຮານລາວກ່າວໄວ້ວ່າ " ກັນດີກວ່າແກ້, ແຮດີກວ່າລົ້ວເອົາຜົວດີກວ່າຢູ່ປ່ຽວ ".Người Lào xưa có câu: "Phòng tốt hơn chữa, sắm sẵn tốt hơn cẩu thả, lấy chồng tốt hơn ở vậy một mình".
• ຄຳວ່າກັນຢູ່ທີ່ນີ້ໝາຍຄວາມວ່າຫາທາງຫລີກເວັ້ນຫຼືປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ສິ່ງທີ່ບໍ່ດີຫຼືບໍ່ເພິງປະສົບພົບພໍ້ເກີດຂຶ້ນ.Từ "ກັນ" (phòng) ở đây có nghĩa là tìm cách tránh hoặc ngăn ngừa, không để những điều xấu hay những điều không mong gặp phải xảy ra.
• ຄຳວ່າແກ້ກໍໝາຍຄວາມວ່າເມື່ອມີສິ່ງໃດສິ່ງນຶ່ງບໍ່ດີເກີດຂຶ້ນແລ້ວມັນກໍຍ່ອມກາຍເປັນປັນຫາທີ່ຈະຕ້ອງໄດ້ຫາຊ່ອງທາງແກ້ໄຂໃຫ້ໝົດໄປ.Từ "ແກ້" (chữa) có nghĩa là khi một điều xấu nào đó đã xảy ra thì tất nhiên nó trở thành vấn đề phải tìm cách giải quyết cho dứt điểm.
• ແຮກໍແປວ່າທຳການຫ້າງຫາກະກຽມໄວ້ເພື່ອວ່າເມື່ອໃດມີຄວາມຕ້ອງການກໍຈະບໍ່ຕ້ອງມີປັນຫາຫຼືເສັຽເວລາຍ້ອນວ່າບໍ່ໄດ້ມີການກະກຽມຫ້າງຫາໄວ້."ແຮ" (sắm sẵn) có nghĩa là chuẩn bị, sắp xếp sẵn để khi nào cần đến thì không phải gặp trục trặc hay mất thời gian vì chưa chuẩn bị sẵn.
• ລົ້ວກໍແປວ່າໂລເລ, ບໍ່ມີຫຼັກຖານ, ບໍ່ມີຄວາມຣະມັດຣະວັງ, ບໍ່ມີການກະກຽມຫ້າງຫາແລະຄັນເມື່ອໃດເກີດມີປັນຫາຢ່າງໃດຢ່າງນຶ່ງຂຶ້ນຄົນຜູ່ທີ່ຕົກຢູ່ໃນສະພາບດັ່ງກ່າວກໍຍ່ອມຈະຕ້ອງເສັຽເວລາຫຼືໂອກາດອັນດີໄປ."ລົ້ວ" (cẩu thả) có nghĩa là thất thường, không có nền tảng, không cẩn thận, không chuẩn bị sẵn sàng, và khi có vấn đề nào đó xảy ra thì người rơi vào tình cảnh ấy tất sẽ mất thời gian hoặc lỡ mất cơ hội tốt.
• ໃນປັດຈຸບັນເຣື້ອງກ່ຽວກັບ " ເອົາຜົວດີກວ່າຢູ່ປ່ຽວ " ນີ້ກໍຍ່ອມຂຶ້ນຢູ່ກັບສ່ວນບຸກຄົນ.Ngày nay, chuyện "lấy chồng tốt hơn ở vậy một mình" thì tất nhiên tùy thuộc vào mỗi cá nhân.